...Báo cáo năm 2008 cho thấy NAO đã kiểm tra tính hiệu quả của 656 tỷ Bảng chi tiêu công, con số thể hiện hiệu quả đem lại của mỗi Bảng chi cho hoạt động của NAO là hơn 9 Bảng.[1] NAO còn tìm ra 40% số tiền tiết kiệm được từ hoạt động của các văn phòng Chính phủ và bộ phận liên quan trong năm 2008. Con số tiết kiệm có được nhờ các kiến nghị được đưa ra từ hơn 60 báo cáo về hiệu quả hoạt động.
[1] National Audit Office, Annual Report, 2008

Các tổ chức kiểm toán và đóng góp của họ trong việc đảm bảo tính hiệu quả của chi tiêu công Chịu trách nhiệm chính việc kiểm toán và báo cáo hoạt động của các tổ chức công ở Scotland, Wales và Bắc Ireland là cơ quan Kiểm toán Scotland, Wales và Bắc Ireland. Một khác biệt quan trọng là những tổ chức này đảm nhiệm vai trò của cả NAO và Uỷ ban kiểm toán (những tổ chức chịu trách nhiệm kiểm toán chính quyền địa phương, nhà cửa, cứu hoả, hoạt động của cảnh sát và các tổ chức y tế). Kiểm toán Scotland và Wales chịu trách nhiệm kiểm toán hoạt động của các Nghị viện liên quan. Trong số các uỷ ban chức năng trực thuộc Nghị viện Liên hiệp Vương quốc Anh có 17 uỷ ban thực hiện kiểm tra báo cáo dự toán, kế hoạch hàng năm và phân bổ ngân sách hàng năm, kiểm soát hoạt động của các thoả ước dịch vụ công. Hoạt động này không bị trùng lặp với hoạt động của NAO, mà bổ sung cho hoạt động của tổ chức này. Gần đây NAO đã hỗ trợ hoạt động của các uỷ ban bằng cách cử nhân viên và đưa ra các ý kiến chuyên môn giúp các uỷ ban hiểu các vấn đề chuyên môn. Việc kết hợp này mang lại kết quả tốt và giờ đây các uỷ ban có được hỗ trợ chuyên môn có kiến thức để đưa ra các câu hỏi chất vấn mang tính chất chuyên môn về tài chính đối với các chi tiêu công. Bộ phận kiểm soát trong văn phòng uỷ ban của Nghị viện Liên hiệp Vương quốc Anh được thành lập năm 2002 để hỗ trợ các uỷ ban chức năng của Nghị viện, đặc biệt là lĩnh vực tài chính và dự thảo luật. Hoạt động này bổ sung thêm năng lực cho các uỷ ban chức năng trong việc kiểm soát tài chính và hoạt động một cách hệ thống. Cách làm này được xem là một sáng kiến đổi mới của Nghị viện Liên hiệp Vương quốc Anh. NAO lại hỗ trợ hoạt động của bộ phận kiểm tra và điều nhân viên của mình sang giúp. NAO có một bề dày lịch sử trong việc hỗ trợ và kết hợp với các tổ chức đối tác có chức năng kiểm soát các quỹ công. Điều này cho phép tổ chức chia sẻ những thông lệ tốt nhất và đảm bảo kiểm soát tài chính được thực hiện một cách nhất quán và đồng đều. Những thách thức trong tương lai đối với NAO trong việc đảm bảo tính hiệu quả của chi tiêu công NAO ngày càng nhận thêm trách nhiệm trong việc đảm bảo tính hiệu quả của chi tiêu công. Ví dụ, từ năm 2004, NAO đã đóng một vai trò tích cực trong việc giám sát và xác nhận các tiết kiệm hiệu quả của khối hành chính công. Việc thành lập được thực hiện sau một tuyên bố của Chính phủ rằng cần phải tăng hiệu quả của chi tiêu công 21.5 tỷ Bảng vào năm 2007/08. Mục tiêu tiết kiệm ngân sách cần đạt được vào năm 2010/11 đã được nâng lên 30 tỷ Bảng, tăng thêm 5 tỷ theo sau phát biểu của Thủ tướng về ngân sách vào tháng 4 năm 2009. Con số này đưa tổng mục tiêu tiết kiệm lên 35 tỷ bảng . Hệ quả của mục tiêu khắt khe về tính hiệu quả là vai trò của NAO sẽ bao gồm cả việc kiểm tra kế hoạch nâng cao hiệu quả chi tiêu công đệ trình bởi các văn phòng thuộc chính phủ. Nhìn chung, NAO được giao một vai trò tốt để đối mặt với những thách thức vì tổ chức này đảm nhiệm vai trò duy nhất trong việc giám sát các hoạt động tài chính của tất cả các bộ phận thuộc Chính phủ. Đặc biệt, NAO đã đặt ra một chương trình mục tiêu tập trung vào chất lượng và hiệu quả của các dịch vụ công. Hơn nữa, tổ chức này định phát triển phần việc liên quan tới việc giảm nhẹ các gánh nặng do các quy định gây ra bằng cách kiểm tra lại đơn giá đưa ra bởi các nhà hành pháp và mở rộng kiểm toán tới các lĩnh vực liên quan tới tính hiệu quả. Các lĩnh vực chủ chốt khác bao gồm việc hỗ trợ các tổ chức công trong việc áp dụng các tiêu chuẩn báo cáo tài chính quốc tế (IFRSs) và kiểm tra tính hiệu quả trong hoạt động của các văn phòng Chính phủ. Tổng kết và bài học thu được Công việc của NAO và đóng góp của tổ chức này trong việc đảm bảo tính hiệu quả của chi tiêu công tiếp tục được đánh giá cao tại UK. Chất lượng báo cáo đạt mức độ cao nhất và tổ chức đã đem lại hiệu quả tài chính đáng kể. NAO thậm chí có thể được yêu cầu đưa ra các khuyến nghị nâng cao chất lượng các hoạt động của Chính phủ. Chắc chắn rằng NAO sẽ vẫn tiếp tục cung cấp các báo cáo độc lập và khách quan đưa ra các ý kiến khẳng định về việc chi tiêu công cho Nghị viện và cộng đồng. Tuy nhiên, với phạm vi công việc tiếp tục mở rộng và câu hỏi được đặt ra là liệu NAO có đủ nguồn lực để hoàn thành sứ mạng của mình và đáp ứng mong đợi của cộng đồng và Nghị viện trong việc giám sát chi tiêu công? Ví dụ, một chỉ trích nổi bật nhất là do sự thiếu hụt về nguồn lực của NAO và PAC, việc kiểm toán và kiểm soát chi tiêu công không có tính hệ thống. Như đã thảo luận ở phần trên, việc thiếu hụt này dẫn đền việc thực hiện tiếp theo của các báo cáo một cách có hệ thống, do đó, không có cách nào để biết các khuyến nghị có tác dụng thực tế nào đối với cách Chính phủ hoạt động hay không. Tương tự như vậy, NAO cần phải có lựa chọn hơn đối với các vấn đề được giải quyết như một phần chương trình nâng cao hiệu quả, điều này có nghĩa là có khả năng rủi ro một phần nguồn ngân sách của chính phủ không được kiểm soát. Những quan ngại này cũng có cơ sở của nó. Bên cạnh đó, NAO cũng tham gia vào một số lĩnh vực mà các tổ chức kiểm toán khác không dám đảm nhiệm do có khả năng rủi ro đối tới danh tiếng. Ví dụ, NAO kiểm tra và báo cáo về các quy định và các giả định trong việc xây dựng kế hoạch ngân sách. Trong điều kiện nền kinh tế bất ổn, một vài người sẽ tranh luận rằng đây là một nhiệm vụ dũng cảm đối với một kiểm toán viên, đặc biệt là khi những giả định này đã bị chỉ trích rộng rãi. Cuối cùng, cho dù UK có tiếng về hiệu quả bố trí việc kiểm toán và kiểm soát chi tiêu công, vẫn có những ý kiến tranh cãi về việc vẫn xảy ra lãng phí các nguồn tài chính công không được phát hiện. Thách thức chính là việc học được những bài học từ quá khứ. Nếu các kiểm toán viên được cảnh báo về những vấn đề tiềm ẩn sẽ có ích khi các biện pháp phòng bị sớm được áp dụng. Trường hợp của Hammersmith và Fulham khi 21 người có thẩm quyền địa phương ở Anh đã vượt quyền khi điều chỉnh hoán đổi lãi suất dẫn tới việc thất thoát 750 triệu Euro của các nhà băng. Bài học được rút ra là trọng tâm của việc kiểm toán nguồn tài chính công ở UK cần được đặt vào việc ngăn ngừa hơn là khắc phục hậu quả./.
Bà Gillian Fawcett - Giám đốc Lĩnh vực Công ACCA